Καπιταλισμός 4.0

Από την Καθημερινή

Της Ζέζας Ζήκου

Από τα μέσα περίπου του 19ου αιώνα ο Μποντλέρ έλεγε σαρκαστικά: «Η πίστη στην πρόοδο είναι ένα δόγμα των αργόσχολων και των Βέλγων». Την ίδια εποχή ο Φλομπέρ εξίσου σαρκαστικά σχολίαζε ότι είναι ανοησία να ισχυρίζεται κανείς ότι η ανθρωπότητα προοδεύει επειδή μπορεί να κατασκευάσει λεπτότερες βελόνες. Η πρόοδος ήταν ένα ζήτημα το οποίο στην ακμή της βιομηχανικής επανάστασης δημιουργούσε πολλές αμφισβητήσεις, αφού σάρωνε τις ευρωπαϊκές κοινωνίες και διέλυε τον κοινωνικό ιστό.

Μείνε πάμπτωχος για να είσαι εργατικός

Από Τα Νέα

Του Ρούσσου Βρανά

Το κοινωνικό και οικονομικό σύστημα στο οποίο ζούμε είναι συνυφασμένο με την ελευθερία, την ηθική και την αξιοπρέπεια. Αυτό τουλάχιστον πιστεύουν πάρα πολλοί άνθρωποι. Και επειδή ακριβώς το πιστεύουν, θεωρούν ότι η καταλήστευση των φτωχότερων κάθε φορά που αυτό το σύστημα βυθίζεται σε κρίση δεν είναι παρά κάτι παροδικό και πως δεν θα αργήσει να ξημερώσουν γι' αυτούς καλύτερες μέρες.

Ανάμεσα σε αυτούς τους ανθρώπους ασφαλώς δεν συγκαταλέγεται ο Μάικλ Πέρελμαν. Καθηγητής της Οικονομικής Ιστορίας, βρίσκεται «εξόριστος» σε κάποιο άσημο κολέγιο της Καλιφόρνιας (Τσίκο Στέιτ) επειδή εκφράζει περιθωριακές απόψεις.

Ο Μπρεχτ και ο καπιταλισμός

Από Τα Νέα

Του Ρούσσου Βρανά

Μπορεί ο Μαρξ να έχει από καιρό πεθάνει, όμως ο Μπρεχτ αισθάνεται ξαφνικά μια χαρά. Εκείνος που έγραψε για τα πάθη των ανθρώπων της εποχής του μεγάλου κραχ αναβιώνει και επιστρέφει στην εποχή των σπρεντ και των «Αγανακτισμένων», κουβαλώντας μαζί του μηνύματα από ένα παρελθόν που, κάθε μέρα που περνά, το νιώθουμε ολοένα και λιγότερο μακρινό.

Η αναβίωση του Μπρεχτ παρατηρείται κυρίως στον ευρωπαϊκό Νότο, όπως γράφει ο συγγραφέας και κριτικός Λουίτζι Φόρτε στην εφημερίδα «Λα Στάμπα», σε μεγάλα και μικρά θέατρα της Ισπανίας και της Ιταλίας (και σε μικρότερο βαθμό και της Ελλάδας), παντού, όπου τα πλήθη, κυρίως νέοι χωρίς ελπίδα και μέλλον, αξιώνουν με δυνατή φωνή αυτό που τους έχουν στερήσει.

Καπιταλισμός και ηθική

Από Τα Νέα

Του Ρούσσου Βρανά

Οι κρίσεις του οικονομικού συστήματος, όσο είναι αυτές πιο βαθιές, τόσο βάζουν πιο επιτακτικά ένα ζήτημα που ξεφεύγει από την οικονομική σφαίρα: Πόσο είναι ηθικός ο καπιταλισμός; Και πόσο είναι ηθικοί οι πολιτικοί που τον υπηρετούν, φροντίζοντας ώστε οι εργαζόμενοι που ήδη αμείβονται με λίγα να αμείβονται με ολοένα λιγότερα από επιχειρήσεις που κερδίζουν όλο και περισσότερα;

Το ηθικό ζήτημα του καπιταλισμού μπήκε χθες με έντονο τρόπο στον πολιτικό διάλογο στη Βρετανία, με αφορμή ομιλία του πρωθυπουργού Ντέιβιντ Κάμερον, στην οποία εξέθεσε τις απόψεις του για μια ολική επαναφορά του συστήματος προς έναν «υπεύθυνο καπιταλισμό». Πώς; Με ακόμη πιο σκληρή λιτότητα και με ακόμη πιο σφοδρή φορολογική καταιγίδα.